ένα φιλί και μία συγχώρεση

Σε ένα εξαιρετικό ποίημα του Γιάννη Βαρβέρη η μητέρα του Ιούδα εκφράζει ένα πικρό παράπονο και μια κρυφή ελπίδα για τον γιο της:

Όμως σπαράζω γιατί αν όλοι
οι πεθαμένοι αυτού του κόσμου
κάποτε συγχωρεθούν
εσύ θα μείνεις έξω απ’ το έλεός Του.
Μόνο μια ελπίδα, γιε μου, με ζεσταίνει:
είναι η συγχώρεση από μάνα
από την Παναγιά

Η συγχώρεση του Ιούδα είναι το σημερινό μας θέμα. Αν δηλαδή ο Ιούδας ζήτησε συγχώρεση, για ποιο λόγο δεν την πήρε και βέβαια αν μετάνιωσε πραγματικά.
Δύσκολα θέματα που σηκώνουν μεγάλη συζήτηση. Το μόνο σίγουρο είναι πως ο Ιούδας το πλήρωσε ακριβά το φιλί που έδωσε. Δικαίως; Να το δούμε. Εδώ που τα λέμε δεν ήταν ένα απλό φιλί! Πήρε τόσες προεκτάσεις, γνώρισε ένα σωρό εκδοχές, δημιούργησε αμέτρητες αντικρουόμενες απόψεις… Μπορεί να μοιάζει απλή η ιστορία του αλλά μόνο απλή δεν είναι. Φαίνεται πως είχε δίκιο ο Ζήσιμος Λορεντζάτος όταν έγραφε στο Collectanea πως «ο Ιούδας άνοιξε στο φίλημα νέους ορίζοντες, άγνωστους πριν».
Και οι Ευαγγελιστές λίγο μπερδεύτηκαν με αυτή την ιστορία. Έκλεβε ο Ιούδας χρήματα από το ταμείο των μαθητών ή δεν έκλεβε; Πρόδωσε για τα 30 αργύρια ή πρόδωσε λόγω της επίδρασης του σατανά; Κρεμάστηκε ή του χύθηκαν έξω τα σπλάγχνα;

Πάντως τα γεγονότα δείχνουν πως ο Ιούδας μετάνιωσε για ό,τι έκανε. Αμέσως μετά την καταδίκη του Ιησού, πήγε στους αρχιερείς (Ματθαίος 27, 4) και τους είπε: «Παρέδωσα έναν αθώο». Προσοχή: ο Ιούδας είπε πως παρέδωσε έναν αθώο, όχι τον Υιό του Θεού, όχι τον Μεσία. Απλώς έναν άθωο. Δηλαδή έναν άνθρωπο! Να μια σημαντική λεπτομέρεια. Ο Ιούδας μετάνιωσε μεν, αλλά δεν πείστηκε ποτέ για τη θεϊκή καταγωγή του Ιησού.
Ύστερα πέταξε τα 30 αργύρια στα μούτρα των αρχιερέων -μέσα στο ναό!- και πήγε και κρεμάστηκε (Ματθαίος 27, 5). Έτσι απλά. Καμία άλλη πληροφορία για το θάνατό του δε μας δίνει ο Ματθαίος, ο μόνος από τους Ευαγγελιστές που γράφει για το τέλος του Ιούδα. Μόνο στο επόμενο κεφάλαιο γράφει πως οι αρχιερείς δε θέλησαν να βάλουν τα χρήματα στο ταμείο και αγόρασαν με αυτά τον «αγρόν του κεραμέως» για να ενταφιάζονται εκεί οι ξένοι.
Αντίθετα στις Πράξεις των Αποστόλων (1, 18-20) αναφέρεται πως ο Ιούδας δεν επέστρεψε τελικά τα χρήματα αλλά τα χρησιμοποίησε για να αγοράσει ο ίδιος ένα κτήμα στο οποίο κάποια στιγμή -άγνωστο πώς- χτύπησε άσχημα και του βγήκαν έξω τα εντόσθια. Είναι οι δύο μοναδικές πληροφορίες που έχουμε για το τέλος του Ιούδα. Οι άλλοι Ευαγγελιστές δεν αναφέρουν τίποτε. Και βέβαια δε δίνουν καμία απάντηση στα τρία ερωτήματα που δημιουργούνται:
1) Τελικά μετάνιωσε ο Ιούδας; Μάλλον ναι. Αφού έφτασε στην αυτοκτονία.
2) Του δόθηκε συγχώρεση; Όχι.
3) Μήπως την άξιζε τη συγχώρεση; Εδώ ο καθένας μπορεί να εκφράσει την προσωπική του άποψη.
Προσπαθώντας να δώσουμε απάντηση στα παραπάνω ερωτήματα ας κάνουμε μια μικρή περιήγηση στο διαδίκτυο διαβάζοντας απόψεις ανθρώπων με σαφώς περισσότερες θεολογικές γνώσεις από εμάς (πλαισιωμένα βέβαια από δικά μας σχόλια):

Ο Ιούδας μεταμελήθηκε μεν για ό,τι έκανε αλλά δεν μετανόησε ειλικρινά, φτάνοντας και στη συγγνώμη. 
Δε φτάνει η μεταμέλεια; Χρειάζεται και η συγγνώμη;

Ο Ιούδας με την αυτοκτονία του διέπραξε και δεύτερη προδοσία, χειρότερη, γιατί πρόδωσε την ψυχή του. Αντί να μετανοήσει, αυτοκαταστράφηκε.
Κατανοητό. Αφού η αυτοκτονία θεωρείται τεράστιο αμάρτημα από τη χριστιανική εκκλησία, άρα ο Ιούδας υπέπεσε σε διπλή προδοσία.

Ο Θεός αγάπησε και αγαπάει ακόμα τον Ιούδα αφού προσπάθησε να τον προειδοποιήσει, όταν είπε ότι θα ήταν καλύτερο για τον προδότη να μην είχε γεννηθεί (Λουκ. 22,22, Ματθ. 26,24)
Ότι αγάπησε τον Ιούδα κι αυτό κατανοητό, ότι τον αγαπάει ακόμα όχι…

Ο Ιούδας αναγνώρισε το λάθος του αλλά δεν έκανε κάτι για να το διορθώσει. Αν μετανοούσε πραγματικά θα πήγαινε να βρει το Χριστό και με δάκρυα θα ζητούσε τη συγχώρεση, όπως έκανε ο Πέτρος. 
Δηλαδή αρκεί η μετάνοια, ανεξαρτήτως αμαρτήματος; Είναι το ίδιο να στείλεις στο σταυρό το Χριστό από το να τον απαρνηθείς τρεις φορές;
Ας δούμε ένα υποθετικό παράδειγμα: έχουμε δυο παιδιά που έκαναν μία αταξία. Το ένα κλαίει και χτυπιέται, ζητάει συγγνώμη και λέει πως δε θα το ξανακάνει, το άλλο κοιτάζει αμίλητο και περιμένει την τιμωρία. Το πρώτο αξίζει τη συγχώρεση ενώ το δεύτερο όχι; Κι όλα αυτά ανεξάρτητα από το παράπτωμα που έκανε το καθένα;

Κι αυτός ο Ιούδας που επρόδωσε τον Κύριο, αν μετανοούσε αληθινά και συντετριμμένος ζητούσε συγχώρησι από τον Εσταυρωμένο, θα είχε συγχωρηθή και αποκατασταθή στο αποστολικό αξίωμα.
Επομένως όσο βαρύ και αν είναι το αμάρτημα, δίνεται συγχώρεση, αρκεί ο αμαρτωλός να τη ζητήσει.

Το ότι αυτοκτόνησε δείχνει ότι ο εγωισμός του τώρα λειτούργησε αυτοκαταστροφικά. Προφανώς έβαλε το χέρι του κι ο διάβολος και τον οδήγησε στην απελπισία.
Μήπως έρχεται πολύ «βολική» η εξήγηση πως ο σατανάς οδήγησε τον Ιούδα στην αυτοκτονία άρα δε δικαιούται συγχώρεσης;

Η εγωιστική αναγνώριση του λάθους μας, χωρίς να συνοδεύεται από συντριβή και εκζήτηση του θείου ελέους, δεν μας σώζει. Αντίθετα μας οδηγεί στην απελπισία και την αιώνια καταδίκη. 
Όμως ο Ιούδας έφτασε στη συντριβή, αυτό που δεν έκανε ήταν να ζητήσει το θείο έλεος, ίσως γιατί αισθανόταν πως δεν το άξιζε, ίσως γιατί δεν πίστευε πως ο Ιησούς ήταν Θεός.

Η συγχώρεση επιτυγχάνεται μόνο με την πίστη, διά της χάριτος και του ελέους του Θεού. Μόνο έτσι εξασφαλίζεται η άφεση αμαρτιών.
Δηλαδή χωρίς πίστη, συγχώρεση δε δίνεται, ακόμα και αν έχεις μετανιώσει πραγματικά για ό,τι έκανες.

Επομένως ο Ιούδας τιμωρήθηκε αιωνίως όχι για το αμάρτημά του, αυτό όσο τρομερό κι αν ήταν θα μπορούσε να του συγχωρεθεί, αλλά γιατί δε ζήτησε ταπεινωμένος συγχώρεση από τον Κύριο.

Στο ποίημα του Βαρβέρη η μητέρα του Ιούδα ζητάει -για τον γιο της- την ελπίδα για συγχώρεση, δεν τολμάει να ζητήσει την ίδια τη συγχώρεση. Το ίδιο και ο Μυριβήλης σε ένα κείμενό του γράφει πως ο Ιούδας «πήγε και κρεμάστηκε χωρίς ελπίδα συγγνώμης».
Μήπως τελικά αυτό που οδήγησε τον Ιούδα στην αυτοκτονία ήταν η απουσία κάθε ελπίδας για συγχώρεση; Και είχε εντέλει δίκιο να μην ελπίζει στη συγχώρεση; Έχω την εντύπωση πως ναι, δυστυχώς είχε δίκιο. Όσο κι αν υποστηρίζουν το αντίθετο πλήρως κατατοπισμένοι ιερείς και θεολόγοι, είναι ουσιαστικά αδύνατο να είχε δοθεί στον Ιούδα η συγχώρεση. Για σκεφτείτε την πρακτική πλευρά του ζητήματος. Ποιος πιστός θα συμμετείχε ψυχή τε και σώματι στα μυστήρια της εκκλησίας γνωρίζοντας πως στη μέλλουσα ζωή, στον παράδεισο, θα βρίσκεται δίπλα στον Ιούδα που έκανε το μεγαλύτερο παράπτωμα όλων των εποχών; Ποια αξιοπιστία θα είχε η Θεία Δικαιοσύνη αν γνώριζαν οι πιστοί πως στον παράδεισο θα βρεθούν δίπλα στους καταπιεστές τους, δίπλα στους αφέντες τους που τους πίνουν το αίμα; Μια τόσο μεγάλη φιλευσπλαγχνία του Θεού, που τον κάνει να δέχεται στον Παράδεισο ακόμα και τον Ιούδα, θα λειτουργούσε αποτρεπτικά και θα απομάκρυνε τον κόσμο από τη χριστιανική πίστη.
Αναγκαίος λοιπόν ήταν ο εξοβελισμός του Ιούδα στην Κόλαση έστω και αν μετάνιωσε πραγματικά. Και στο κάτω κάτω όχι και τόσο άδικος. Η μεταμέλεια δε σημαίνει παραγραφή του αδικήματος, απλώς σημαίνει κάποια μειωμένη ποινή. Για τη Θεία Δικαιοσύνη όμως -καλώς ή κακώς- δεν υπάρχει «μειωμένη ποινή». Ή θα πας στον Παράδεισο ή θα πας στην Κόλαση. Μέσο δεν υπάρχει. Να γιατί ο Ιούδας καταδικάστηκε στο αιώνιο πυρ.

Ετικέτες:

15 Σχόλια to “ένα φιλί και μία συγχώρεση”

  1. Σοφία Says:

    Το θέμα της μεταμέλειας και της συγγνώμης είναι πραγματικά πολύ μεγάλο και όχι μόνο σε σχέση με τον Ιούδα. Αυτές οι δύο πράξεις εξαρτώνται από το μέγεθος του αδικήματος ή όχι;. Ακόμη κι αν ο θύτης μετανοιώσει και ζητήσει συγγνώμη, όλα μπορούν να ξαναγίνουν όπως
    ήταν πριν το αδίκημα; Είναι πάντα ειλικρινή τα αισθήματα και τα
    συναισθήματα του θύτη;.Κάποιος μπορεί να πράξει ένα μικρό ή μεγάλο κακό, ένα αδίκημα , να οδηγήσει έναν άνθρωπο ή πολλούς ανθρώπους στο θάνατο και μετά αρκεί να δηλώσει μεταμέλεια ή να του αποδοθούν ελαφρυντικά και μετά όλα καλά και όλα ωραία;.
    Νομίζω ότι στις σχέσεις των ανθρώπων τίποτε δεν μπορεί να είναι το ίδιο μετά από μια προδοσία ακόμη κι αν δηλωθεί μεταμέλεια και ζητηθεί συγγνώμη. Το γυαλί έχει ραγίσει, διότι είμαστε άνθρωποι και όχι άγγελλοι.
    Τελικά οι προδότες τι είδους άνθρωποι είναι; Αυτός που προδίδει το μέχρι πριν αγαπημένο του πρόσωπο, τον αδελφό του, το φίλο του τι κίνητρα μπορεί να έχει; Τι συνείδηση διαθέτει; Και πώς είναι δυνατόν πρώτα να προδίδει και μετά να σκέφτεται τις συνέπειες των πράξεων του; Αυτά μόνον ο ίδιος μπορεί να τα γνωρίζει.
    Την προδοσία τη θεωρώ τεράστιο αδίκημα , διότι είναι πισώπλατο χτύπημα. Ως εκ τούτου δεν ξέρω αν μπορώ να δεχθώ συγγνώμη ή να πιστέψω ότι πραγματικά ο προδότης μετάνιωσε. Πάντα θα υπάρχει μια αμφιβολία. Για άλλα μικρότερα ζητήματα εξ αιτίας των οποίων μπορεί να αδικηθώ ή να προσβληθώ θα είμαι πιο επιεικής. Δέχομαι τη συγγνώμη αλλά δεν θέλω να έχω και καμία ουσιαστική σχέση με αυτόν που με έβλαψε. Δεν μπορώ να τον δω με το ίδιο βλέμμα γιατί κάτι μέσα μου έχει σπάσει.
    Και πάνω απ΄όλα τα ζητήματα της προδοσίας , της μεταμέλειας και της συγνώμης είναι ηθικά. Ακόμη κι αν τα θύματα φερθούν μεγαλόψυχα , η συνείδηση του προδότη (αν εξακολουθεί να υπάρχει) θα είναι γι΄αυτόν το μεγαλύτερο αγκάθι, το μεγαλύτερο βασανιστήριο . Οπότε αναλόγως πράττει.
    Καλημέρα

    • Θωμάς Says:

      Σε σχέση με τον Ιούδα η πρώτη μου έκπληξη διαβάζοντας τις θεολογικές σελίδες ήταν η διαπίστωση πως τελικά δεν ήταν η σοβαρότητα του αδικήματος που οδήγησε τον Ιούδα στην Κόλαση αλλά η άρνησή του να ζητήσει συγχώρεση. Ομολογουμένως για την ανθρώπινη ηθική αυτή η άποψη μοιάζει περίεργη και εγώ προσωπικά δεν την κατανοώ.
      Πάμε τώρα στις σχέσεις των ανθρώπων: Με αιφνιδίασες γενικεύοντας το θέμα, δε μου είχε περάσει από το μυαλό να συζητήσω το θέμα της προδοσίας στις ανθρώπινες σχέσεις, θα συμφωνήσω πως η προδοσία δεν είναι εύκολο να συγχωρεθεί γιατί είμαστε άνθρωποι και όχι άγγελοι, αν το καλοσκεφτούμε όμως ούτε ο Θεός συγχώρεσε τον προδότη που τον έστειλε στο Σταυρό (τα περί μη ειλικρινούς μετάνοιας για μένα είναι προφάσεις), αλλά πάλι τη γύρισα την κουβέντα στην υπόθεση του Ιούδα, επιστρέφω στις ανθρώπινες σχέσεις να σου απαντήσω (και να σε βάλω σε σκέψεις) για τα κίνητρα του προδότη πως η ανθρώπινη συνείδηση βρίσκει τόσες δικαιολογίες για να να δικαιολογήσει τα σφάλματά της που σπάνια ο προδότης αισθάνεται τύψεις. Για παράδειγμα ο σύντροφος που ξενοκοιμάται αρχίζει και βρίσκει διάφορες προφάσεις (δεν με κατανοεί, δεν επικοινωνούμε κλπ.) και τελικά δικαιολογεί τον εαυτό του. Καμιά φορά ο προδότης πράγματι δεν έχει άλλη επιλογή (ή νομίζει πως δεν έχει, που είναι το ίδιο). Να σου εκμυστηρευθώ (όπως και στους φίλους που διαβάζουν αυτά τα σχόλια) τη δική μου περίπτωση που θεωρώ πως έχω προδώσει. Πριν από αρκετά χρόνια βρέθηκα στο ενδιάμεσο μιας τρομερής διαμάχης δύο φίλων μου και αναγκάστηκα να επιλέξω μεταξύ των δύο. Δεν είχα άλλη επιλογή. Παρότι επέλεξα αυτόν που ήμουν σίγουρος πως είχε 100% δίκιο, ακόμα και τώρα νιώθω τύψεις γιατί πρόδωσα ένα φίλο μου, έστω και αν είχε διαπράξει κάτι ανήθικο. Δείξε λοιπόν μια μικρή κατανόηση για τον προδότη. Μπορεί να μην είχε άλλη επιλογή. Ή να νόμιζε πως δεν είχε.

  2. Όλγα Says:

    Εάν πιστέψουμε πως η συγχώρεση δεν θα είχε δοθεί στον Ιούδα, εφόσον την είχε ζητήσει, αυτομάτως καταργούμε το Μυστήριο της Εξομολόγησης. Και ναι, πρέπει όχι μόνο να μετανοήσεις αλλά και να ζητήσεις συγνώμη, διότι μόνο αποβάλλοντας κάθε ίχνος
    εγωισμού, έπαρσης και περηφάνειας θα ταπεινωθείς και θα κριθείς άξιος να ξαναγεννηθείς ως αναμάρτητος (η ουσία της εξομόλογησης). Μιλάμε για την ειλικρινή συγνώμη που προέρχεται όχι από το στόμα, αλλά από την ψυχή.

    Ως χριστιανή θα ήμουν πολύ πιο χαρούμενη αν ήξερα πως αφού ακόμη και στον Ιούδα δόθηκε συγχώρεση, σίγουρα κι εγώ μπορώ να ελπίζω στον παράδεισο. Αν ο Θεός διάλεγε το ποιους θα συγχωρέσει, ανάλογα με το αμάρτημά τους, τότε τα «αγαθός και φιλάνθρωπος, πολυέλεος, μακρόθυμος, ελεήμων και φιλεύσπλαχνος» θα ήταν απλώς λόγια. Άλλωστε και ο ληστής στο σταυρό είχε πατήσει μια από τις 10 εντολές, αλλά ακόμη και την έσχατη στιγμή, ζήτησε συγνώμη και του δόθηκε.

    Εάν υποθέσουμε πως ο Ιούδας δεν είχε αυτοκτονήσει, αλλά και με το λάθος/αμάρτημα που έπραξε δεν είχε πλέον ελπίδα σωτηρίας, τότε δε θα είχε και κανένα λόγο να ακολουθεί στην υπόλοιπη ζωή του τη χριστιανική διδασκαλία (να αγαπάς και να βοηθάς το πλησίον, να τηρείς τις 10 εντολές, ο έχων 2 χιτώνες να δίνει τον ένα κ.λπ.), αφού ως αμαρτωλός ο παράδεισος ήταν πλέον κλειστός γι’ αυτόν.

    Είναι πρωί ακόμη για μένα και δεν ξέρω αν έγινα κατανοητή… Μετά τον δεύτερο καφέ, θα επανέλθω. Καλημέρα!

    • Θωμάς Says:

      Όλγα έγινες κατανοητή και είναι πολύ ενδιαφέρουσα η άποψή σου περί παραδείσου. Άλλωστε την ίδια άποψη με σένα εξέφρασε και ο Τελευταίος. Θα προσπαθήσω να απαντήσω λοιπόν και στους δυο σας:
      Κατά την γνώμη μου, το πιο ελκυστικό στοιχείο του χριστιανισμού όπως και άλλων θρησκειών, δεν είναι η ύπαρξη του παραδείσου, αλλά όσο κι αν φαίνεται παράδοξο, η ύπαρξη της κόλασης!
      Όλοι οι πιστοί, ακόμα και οι πιο φανατικοί, έχουν μέσα τους μια -μικρή έστω- αμφιβολία για το αν θα πάνε στον παράδεισο. Κανείς όμως δεν αμφιβάλλει πως οι κακοί θα πάνε στην κόλαση. Αυτό είναι το κορυφαίο στοιχείο της Θείας Δικαιοσύνης. Η τιμωρία -στον άλλο κόσμο- των επί γης δολοφόνων, κλεφτών, κακών, άτιμων, ανήθικων, υποκριτών κλπ.
      Να το πω πιο ωμά: τα πρόβατα περιμένουν στον άλλο κόσμο την τιμωρία των λύκων. Αν διαπιστώσουν πως και οι λύκοι δικαιούνται μια θέση στον παράδεισο, τότε ή θα ψάξουν για άλλη θρησκεία ή θα προσπαθήσουν να γίνουν και αυτά λύκοι.
      Γνωρίζω φυσικά πως το γράμμα του θεϊκού νόμου λέει πως αν ένας αμαρτωλός μετανοήσει πραγματικά δικαιούται και αυτός μια θέση στον παράδεισο. Όμως μόνο το γράμμα -το τονίζω αυτό- του θεϊκού νόμου λέει κάτι τέτοιο. Όχι το πνεύμα. Το είδαμε με την περίπτωση του Ιούδα. Με πρόσχημα πως δεν μετάνιωσε πραγματικά του αρνήθηκε η θέση στον παράδεισο. Και το θεωρώ φυσιολογικό. Ένας Ιούδας στον παράδεισο, συντροφιά ίσως με Μάνσον και Μπιν Λάντεν, τυχαία αναφέρω αυτά τα παραδείγματα, θα προκαλούσε κατάρρευση στο οικοδόμημα της Θείας Δικαιοσύνης. Θα ήταν ένα μήνυμα προς τους πιστούς πως ο Παράδεισος είναι ένα ανοιχτό κλαμπ για όλους. Γνωρίζουμε όμως πως δεν είναι έτσι.
      Έχω όμως αντίρρηση, Όλγα, και στο θέμα της μετάνοιας. Γιατί να μην είναι αρκετή η μετάνοια και η ειλικρινής μεταμέλεια; Τι χρειάζεται η ταπείνωση; Σαν επίδειξη δύναμης μου ακούγεται να απαιτεί ο Θεός ταπείνωση. Ως εκπαιδευτικός δεν απαίτησα ποτέ την ταπείνωση από τους μαθητές μου, τώρα μπερδεύω την ανθρωπινη ηθική με τη Θεία Βούληση, όπως έγραψε σωστά ο Τελευταίος, σταματάω λοιπόν εδώ και επιφυλάσσομαι να επανέλθω κι εγώ μετά τον δεύτερο καφέ. Τον απογευματινό!!

      • Όλγα Says:

        Θωμά, η ταπείνωση προς τον Θεό και τους συνανθρώπους μας, όπως το αντιλαμβάνομαι εγώ, έχει να κάνει με τον εγωισμό. Πρέπει να μη θεωρείς τον εαυτό σου ανώτερο και καλύτερο από τους άλλους. Δεν έχει να κάνει με επίδειξη
        δύναμης από τη μεριά του Θεού, άσχετα αν εμείς οι άνθρωποι ταπεινώνουμε τους άλλους για να αισθανθούμε ανώτεροί τους. Άλλωστε και ο Χριστός έπλυνε τα πόδια των μαθητών του «ταπεινούμενος δι’ ευσπλαγχνίαν» και είπε πως αυτός που πιστεύει πως είναι πρώτος είναι τελαυταίος.

        Αν ο χριστιανός πιστεύει μόνο και μόνο για να καβατζάρει μια θέση στον παράδεισο και να δει τους «επί γης δολοφόνους, κλέφτες, κακούς, άτιμους, ανήθικους, υποκριτές» να πηγαίνουν στην κόλαση, τότε έχει το παιχνίδι χαμένο εξαρχής.

        Κι ένα απόσπασμα από το ποίημα «οι δυο μητέρες», κάποιου ιερέα νομίζω, που με συγκινεί πολύ:

        …Και αυτή δειλά, σαν ένοχος της απαντά: αδελφή μου, Ιούδας ονομάζεται το σπλάχνο το παιδί μου.
        Μόνο μια μάνα μόνο αυτή, σε όλο τον κόσμο ξέρει ποιο κοφτερό νιώθει βαθιά στα σπλάχνα της μαχαίρι
        Στους πέντε δρόμους ρίχτηκα, παιδί μου σαν ζητιάνα,
        Αχ κάλλιο να μην έσωνα Θεέ να γίνω μάνα.
        Η Παναγιά κατάλαβε, τον γιο της τον γνωρίζει μα σαν μητέρα του Χριστού, δεν φεύγει, δεν γογγύζει.
        Τον δικό της τον καημό ξεχνά την ώρα εκείνη και για τη μάνα τώρα αυτή τα δάκρυά της χύνει
        Σκύβει και την ασπάζεται, χαϊδεύει τα μαλλιά της, και την κρατάει με στοργή πιστά στην αγκαλιά της
        Της λέει λόγια της καρδιάς και την γλυκομερώνει, της δίνει θάρρος, δύναμη και απάνω την σηκώνει.
        Έλα και μείνε σπίτι μου την νύχτα να περάσεις, εκεί και οι δυο τον πόνο μας, τον μητρικό να πούμε, το δάκρυ μας να σμίξουμε και να προσευχηθούμε.
        Η μια στης άλλης το πλευρό σκυφτές συλλογισμένες, οι δυο μανάδες περπατούν αδελφαγκαλιασμένες…

        Καλό απόγευμα!

      • Θωμάς Says:

        Όλγα, τόσο βαθιά χριστιανικά λόγια καιρό είχα να ακούσω ή να διαβάσω. Αισθάνομαι πως αν είχα διαβάσει πιο πριν τα σχόλια σου, άλλη μορφή θα είχαν οι αναρτήσεις μου για τον Ιούδα. Σ’ ευχαριστώ που βρέθηκες στο «δρόμο» του ιστολογίου μου!

  3. Τελευταίος Says:

    Θωμά καλημέρα.

    Έχεις ανοίξει τεράστιο θέμα σήμερα και η Σοφία πρόσθεσε κι άλλα! Θα ξεκινήσω λέγοντας πως διάβασα όλες τις παραπομπές που έχεις κάνει. Και θα κάνω έναν παραλληλισμό, σχετικά με την πρώτη σου παραπομπή που αναφέρεται στη ζωή του Ιούδα και την ανίερη σχέση με τη μητέρα του. Μου ήρθε αυθόρμητα στο μυαλό ο Οιδίποδας που μαθαίνοντας την αλήθεια αυτότυφλώθηκε και ζήτησε να αυτοεξοριστεί. Ο Ιούδας αναζήτησε συγχώρεση και πήγε στον Ιησού. Σημειώνω εδώ τη μεγάλη πολιτισμική διαφορά. Στην πρώτη περίπτωση έχουμε επίγνωση της κατάστασης και αυτοτιμωρία χωρίς υπεκφυγές ενώ στη δεύτερη έχουμε την αναζήτηση λύτρωσης κι ερχόμαστε στο ερώτημα που έθεσε η Σοφία πιο πάνω: «Κάποιος μπορεί να πράξει ένα μικρό ή μεγάλο κακό, ένα αδίκημα … και μετά αρκεί να δηλώσει μεταμέλεια ή να του αποδοθούν ελαφρυντικά και μετά όλα καλά και όλα ωραία;»

    Έρχομαι τώρα στο ζήτημα που συζητούμε. Αρχίζω λέγοντας πως θεωρώ ότι ο Ιούδας δε ζήτησε συγχώρεση για τον απλούστατο λόγο πως ενδεχομένως κάτι τέτοιο θα το θεωρούσε μεγάλη προσβολή προς το Θεό, κρίνοντας από τα δικά του ανθρώπινα δεδομένα, ίσως δε και αλαζονεία εκ μέρους του. Εδώ βεβαίως έχουμε και το εξής παράδοξο: Αν όντως συνέβη κάτι τέτοιο, αυτές του οι σκέψεις θα ήταν και η μεγαλύτερη συγχώρεση που θα μπορούσε να ζητήσει! Υπάρχει βέβαια και η περίπτωση να ζήτησε συγχώρεση από τον εαυτό του κι εκείνος να μην του την έδωσε, οπότε θα ήταν εκ του περισσού η αναζήτηση συγχώρεσης από Εκείνον. Ίσως να έδρασε με τρόπο παρόμοιο με τον Οιδίποδα που ανέφερα πιο πάνω. Συμφωνούμε πάντως ότι θεωρούσε πως μάλλον όντως δεν είχε ελπίδα στη συγχώρεση.

    Ο Μυριβήλης είναι καταπληκτικός. Ανέφερες το κομμάτι που λέει ότι κρεμάστηκε χωρίς ελπίδα συγνώμης αλλά καταλλήγει:
    «Ε, αν αυτό δεν είναι ένας σπουδαίος χαρακτήρ, πείτε μου εσείς τι άλλο μπορεί να είναι… Εγώ πάνω στο κολασμένο πτώμα ρίχνω ένα κλωνάρι πασχαλιάς, ένα άνθος συγγνώμης και συμπόνιας…» (Δεν το γνώριζα αυτό το χρονικό, δυστυχώς!) . Γυρίζω λοιπόν μερικές μέρες πίσω σε προηγούμενο σχόλιό μου κι επαναφέρω το σκεπτικό και την ερώτησή μου. Μήπως τελικά η συγχώρεση του Ιούδα είναι κάτι που πρέπει να περάσουμε όλοι μας; Κι αυτό μπορεί να ιδωθεί από δύο μεριές. Τόσο από την κυριολεκτική, να συχωρήσουμε δηλαδή τον Ιούδα για την πράξη του αλλά και από εκείνη που θέλει όλους εμάς να συγχωρούμε όλους όσους μας έχουν κάνει κακό. Μήπως είναι, επέτρεψέ μου την έκφραση, ο τελευταίος πειρασμός για εμάς τους ανθρώπους; Σκέψου το λίγο. Λέμε «Ιούδας» κι αμέσως το μυαλό μας πάει στην προδοσία, στο κακό. Ο Χριστός όμως δίδαξε την Αγάπη συνεπώς όταν λέμε «Ιούδας» θα έπρεπε αυθόρμητα να χαμογελάμε και να λέμε «Συγχώρεσέ τον Κύριε, εγώ τον συγχώρεσα όπως συγχωρώ κι όλους όσους έχουν κάνει κακό».

    Γράφεις: «Για σκεφτείτε την πρακτική πλευρά του ζητήματος. Ποιος πιστός θα συμμετείχε ψυχή τε και σώματι στα μυστήρια της εκκλησίας γνωρίζοντας πως στη μέλλουσα ζωή, στον παράδεισο, θα βρίσκεται δίπλα στον Ιούδα που έκανε το μεγαλύτερο παράπτωμα όλων των εποχών;» Και συνεχίζεις: «Μια τόσο μεγάλη φιλευσπλαγχνία του Θεού, που τον κάνει να δέχεται στον Παράδεισο ακόμα και τον Ιούδα, θα λειτουργούσε αποτρεπτικά και θα απομάκρυνε τον κόσμο από τη χριστιανική πίστη.» Εδώ θα διαφωνήσουμε. Όπως και στην τελευταία σου παράγραφο. Και θα σου πω γιατί. Αν δε δω τον Ιούδα στον παράδεισο τότε μάλλον κάτι δεν πάει καλά! Δεν μπορεί ο Θεός της Αγάπης να μην έχει συγχωρήσει το παιδί Του. Δεν χωράει στο νου μου ένας πατέρας που έχει διαχωρίσει τα τέκνα Του σε δυο κατηγορίες. Δεν ισχυρίζομαι βεβαίως ότι κάποιος που ενσυνείδητα έχει κάνει κακό είναι εύκολο (ή ενδεχομένως και θεμιτό, σύμφωνα πάντα με τα ανθρώπινα δεδομένα) να συγχωρεθεί, αλλά σκέψου λίγο τούτο: Κάποια στιγμή ο Θεός θα συγχωρέσει και το Διάβολο, αυτόν ο οποίος είναι η ίδια η πηγή του κακού. Δεν μπορεί να γίνει αλλιώς, δεν υπάρχει άλλος δρόμος κατά τη γνώμη μου. Αν δε συγχωρέσει το Σατανά δε θα είναι ο Θεός που έχουμε μάθει, ο Θεός της Αγάπης. Δε θα είναι τουλάχιστον ο δικός μου Θεός για να μη γενικεύω τα πράγματα. Δεν μπορώ να φανταστώ ένα Θεό που συγχωρεί εμένα κι εσένα για πταίσματα και πλημμελήματα και να μη συγχωράει τα κακουργήματα! Έστω κι αν δεν Του ζητάνε συγχώρεση. (Στο σημείο αυτό σε παραπέμπω στην ανάρτησή σου “Μια ιστορία αγάπης” και στο σημείο που οι Άγιοι κλαίνε όταν η Αθηναΐδα απομακρύνεται αγκαλιά με τον Παυλίνο). Σύμφωνα λοιπόν με το σκεπτικό μου, θα περίμενα να δω τον Ιούδα στον Παράδεισο και τη Θεία Δικαιοσύνη να συγχωρεί. Άλλωστε, η συγχώρεση είναι καλύτερη από την τιμωρία, “συγγνώμη τιμωρίας κρείσσων”. (Συγχώρεσέ με που μπλέκω και την αρχαία Ελληνική φιλοσοφία εδώ, αλλά δε θα μπορούσα να σκεφτώ ούτε τον εαυτό μου ούτε το Θεό να ξεχωρίζει και να διαχωρίζει τις φιλοσοφίες των ανθρώπων σε καλές και κακές, σε εφαρμόσιμες και μη, σε αυτές που πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη μας για να ζούμε και σ’ αυτές που δεν πρέπει!).

    Κατά τη γνώμη μου λοιπόν, ο εξοβελισμός του Ιούδα στην Κόλαση είναι θεμιτός μόνο για τα παραμύθια που λέμε στα παιδάκια προκειμένου να τα συνετίσουμε και όχι για τους υπόλοιπους ανθρώπους.

    Συγγνώμη για το μεγάλο σχόλιο…

    Την καλημέρα μου.

    • Θωμάς Says:

      Το σχόλιο σου, Κώστα, «ανοίγει νέους ορίζοντες» στο φιλί του Ιούδα και εννοώ την ανάμειξη της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας. Απαντώντας στην Όλγα, απάντησα και σε ένα τμήμα του δικού σου σχολίου. Θα ήθελα να σχολιάσω και το υπόλοιπο κείμενο αλλά δεν έχω χρόνο. Με περιμένουν τα βαφτιστήρια μου και δεν είναι σωστό να τα αποφύγω σαν τον Πασχάλη της διαφήμισης!!!
      Ελπίζω να συνεχίσουμε την κουβέντα αύριο.

  4. Σοφία Says:

    Θωμά μη βασανίζεσαι. Τη δική σου περίπτωση δεν μπορώ να την χαρακτηρίσω προδοσία, μεροληψία ίσως. Αλλά αν εσύ έκρινες ότι ο ένας από τους δύο είχε δίκιο γιατί έπρεπε να υποστηρίξεις το άδικο. Πού είναι η προδοσία; Επίσης δεν μπορώ να πιστέψω ότι ο προδότης δεν έχει τύψεις, δεν αισθάνεται ενοχές. Τότε μάλλον έχει περάσει σε άλλη σφαίρα, έχει χάσει τη συνείδησή του .
    Το γεγονός ότι ο καθένας που προδίδει βρίσκει δικαολογίες , δεν τον απαλλάσσει από το αδίκημα. Ακόμη κι αν δεν είχε άλλη επιλογή. Καταλαβαίνω σε τι δύσκολη κατάσταση μπορεί να βρεθεί κάποιος και να προδώσει αλλά η προδοσία είναι προδοσία.
    Ας πούμε ότι μπορεί να μπει σε δίλημμα, από διάφορους παράγοντες ή συνθήκες, σε σχέση με τη ζωή του ή με τη ζωή αγαπημένων του προσώπων, να διαλέξει .Τι πρέπει να κάνει ; Τότε μετράνε πολλά. Και πάλι όμως δεν μπορούμε να αλλάξουμε το όνομα της πράξης. Αυτό βεβαίως ισχύει και για μένα. Μη νομίζεις ότι κάνω κήρυγμα ηθικής ή ότι κρίνω πολύ αυστηρά.

    Υ.Γ Ξέφυγα από τον Ιούδα , αλλά ίσως έχεις καταλάβει ότι με τα της θρησκείας δεν τα πάω καλά.

  5. Τελευταίος Says:

    Θωμά, ξέρω ότι ήδη έχω γράψει πολλά, αλλά θα ήθελα να πω και κάτι ακόμα. Το ποίημα στην αρχή της ανάρτησης είναι εξαίσιο. Μια μάνα ελπίζει πως ο γιος της θα συγχωρεθεί μόνο από μια άλλη μάνα! Είναι καταπληκτικό και εξαιρετικά ανθρωποκεντρικό αυτό, θυμίζει την αρχαία Ελληνική σκέψη. Βγάζει ο ποιητής από το κάδρο το Θεό κι απευθύνεται στην ανθρώπινη πλευρά της Παναγίας, στη μάνα. Πόσο υπέροχο είναι αυτό! Ζητά συγχώρεση για το σπλάχνο της όχι από το Θεό, αλλά από τον Άνθρωπο. Υπέροχο, άλλη λέξη δεν μπορώ να βρω για να το χαρακτηρίσω.

    Ξέρω ότι έγραψα πολλά, αλλά ξέρω ότι δε θα θυμώσεις🙂

    Υ.Γ. Διόρθωσε στο προηγούμενο σχόλιό μου το «Συγνώμη» με το σωστό «Συγγνώμη». Πάντα λάθος το κάνω…🙂

    • Θωμάς Says:

      Η σύνδεση Ιούδα και Οιδίποδα υπάρχει σε μια παλιά κρητική παράδοση και σ’ αυτήν αναφέρεται το τελευταίο μυθιστόρημα της Ρέας Γαλανάκη, που μου σύστησε να διαβάσω η Σοφία. Δεν ξέρω όμως αν θα προλάβω να το διαβάσω εγκαίρως ή θα ασχοληθώ μαζί του στο μέλλον.
      Για το ερώτημα που έθεσε η Σοφία αποτελεί και δικό μου προβληματισμό. Αρκεί η μεταμέλεια όταν το παράπτωμα είναι μεγάλο, όπως στην περίπτωση του Ιούδα; Γνώμη μου είναι πως όχι. Η μεταμέλεια θεωρείται ελαφρυντικό δε σημαίνει την αθώωση του κατηγορουμένου, αλλά για μια ακόμη φορά μπερδεύω την ανθρώπινη δικαιοσύνη με τη Θεία.
      Στη δεύτερη παράγραφό σου, συμφωνώ σε όλα. Η σκέψη σου προσπαθεί να συνδέσει τα κομμάτια ενός παζλ. Δυστυχώς δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι.
      Με τον Μυριβήλη όμως διαφωνώ στο σημείο που γράφει πως ο Ιούδας ήταν σπουδαίος χαρακτήρας. Εντάξει αξίζει τη συγγνώμη μας, τη συμπόνια μας, όχι όμως και να πούμε τον προδότη σπουδαίο χαρακτήρα γιατί μετάνιωσε.
      Σου ανέφερα και άλλη φορά πως μου αρέσει πολύ η σκέψη σου να συγχωρέσουμε όλοι τον Ιούδα. Είναι μιας μορφής ταπείνωση και αυτή.
      Για τη διαφωνία σου στο θέμα αν αξίζει ο Ιούδας μια θέση στον παράδεισο απάντησα παραπάνω στην Όλγα, φαντάζομαι διάβασες την απάντηση μου όπως και την εξαιρετική απάντηση της Όλγας για την οποία αισθάνθηκα πως με αποστόμωσε.
      Θα συμφωνήσω και στο «έστω κι αν δεν του ζητάνε συγχώρεση» αν και όπως βλέπεις η χριστιανική θρησκεία δεν αναγνωρίζει κάτι τέτοιο. Δε φτάνει δηλαδή η μεταμέλεια αλλά χρειάζεται η ταπείνωση και η συγγνώμη.
      Αφού φέρνεις την αρχαία ελληνική φιλοσοφία στην κουβέντα πράγματι είναι εντελώς διαφορετική. Για τους αρχαίους Έλληνες μετά θάνατο δεν υπάρχει τιμωρία ή επιβράβευση. Όλοι έχουν την ίδια τύχη. Άλλες αξίες διέπουν τη ζωή τους και όχι ο φόβος της τιμωρίας.
      Δεν καταλαβαίνω όμως την τελευταία παράγραφο. Τι εννοείς λέγοντας «ο εξοβελισμός του Ιούδα στην κόλαση είναι μόνο για τα παιδάκια;» Αφού ισχύει για τη χριστιανική πίστη. Ο Ιούδας πήγε στην κόλαση. Να σου ξαναθυμίσω τη δικιά μου γνώμη: αφού μετάνιωσε δε σημαίνει πως δικαιούται και μια θέση στον παράδεισο. Η μετάνοιά του είναι ελαφρυντικό και όχι αθώωση. Θα άξιζε ίσως μια μικρότερη τιμωρία αλλά η Θεία Δικαιοσύνη δε διαθέτει ενδιάμεση τιμωρία.

      • Τελευταίος Says:

        Θωμά, όταν λέω πως ο εξοβελισμός του Ιούδα στην κόλαση είναι για τα παιδιά, εννοώ πως μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως «επιχείρημα» για να συνετιστεί το συναίσθημα των άτακτων παιδικών μυαλών. Δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για συνειδητοποιημένους ενήλικες, σύμφωνα με το σκεπτικό της απάντησής μου. Η γνώμη σου πως δε δικαιούται θέση στον Παράδεισο ο Ιούδας είναι κοινώς αποδεκτή και σεβαστή βεβαίως. Εγώ πάντως, αν ήμουν ο Δάσκαλός του θα τον είχα συγχωρέσει κι ας μην το είχε ζητήσει, με τον ίδιο τρόπο που εσύ σίγουρα έχεις συγχωρέσει κάποια παιδική ψυχή που έκανε ατασθαλία μέσα στην τάξη μόνο και μόνο όταν είδες το μετανιωμένο βλέμμα να χαμηλώνει στο πάτωμα πριν ακόμα ζητήσει συγνώμη!

        Η δική μου στάση ζωής μοιάζει περισσότερο με αυτό που είπες πιο πάνω. Οι αρχαίοι Έλληνες δεν αναζητούσαν την επιβράβευση ή την τιμωρία μετά θάνατον, αλλά στην παρούσα ζωή. Προτιμώ δηλαδή να ζητώ συγχώρεση από τους ανθρώπους που έχω βλάψει εδώ και να συγχωρώ όσους μου έχουν κάνει κακό πάλι εδώ. Αν μπορούσες να μου κάνεις μια ακτινογραφία, θα έβλεπες πως μέσα μου δεν υπάρχει κανένας που να του κρατάω κακία. Πίκρα ενδεχομένως νιώθω για κάποιους ανθρώπους, κακιά όμως για κανέναν. Υπό αυτό το πρίσμα λοιπόν μιλάω και λέω πως κι ο Θεός έχει συγχωρέσει τον Ιούδα και πως αυτός βρίσκεται στον παράδεισο. Κρίνω βεβαίως με δικά μου κριτήρια κι εκεί ίσως βρίσκεται το λάθος, αλλά δεν μπορώ να φανταστώ μια ψυχή στον παράδεισο να αισθάνεται άνετα αν ξέρει πως υπάρχουν άλλες ψυχές στην κόλαση που υποφέρουν…

  6. GBatz Says:

    Καθυστερημένα βέβαια καταθέτω το σχόλιο αλλά η διαφορά-σχέση προδοσίας ή απιστίας έχει τη σημασία της. Οσον αφορά τον Ιούδα αξίζει να εξεταστεί ως προς την διάκριση κοσμικής εξουσίας σε τοπικό φυλετικό επίπεδο και θρησκευτικής Ποντίφιξ.

  7. Ανώνυμος Says:

    Αναφερομενη στα τελευταια λογια για τον Ιουδα οτι δηλαδη θα αδικουνταν οι χριστιανοι στον παραδεισο με τον Ιουδα μαζι διαφωνω πληρως!Καταρχας δεν θα ταν στον παραδεισο και δεν θα λεγοταν Χριστιανοι αν και οι ιδιοι δεν μπορουσαν να τον συγχωρεσουν.Επισης πως εξηγεις οτι ο αποστολος παυλος ηταν αρχικα διωκτης και δολοφονος χριστιανων;Και στην τελικη ο Χριστος ειπε οτι δεν ηρθα για να σωσω τους δικαιους αλλα τους αμαρτωλους !

    • Θωμάς Says:

      Αν και μου είναι πολύ δύσκολο να απαντήσω για θέματα που έγραψα πριν από τόσο καιρό να σας πω ότι δεν αναφέρομαι σε ανθρώπους που βρίσκονται ήδη στον παράδεισο αλλά στους πιστούς που γνωρίζοντας ότι έχει συγχωρεθεί ακόμα και ο Ιούδας θα χάσουν -και δικαίως- την αξιοπιστία τους στη θεϊκή δικαιοσύνη.
      Γράφετε επίσης πως «δεν θα λέγονταν Χριστιανοί αν και οι ίδιοι δεν μπορούσαν να τον συγχωρέσουν». Μα τότε γιατί δεν τον συγχώρεσαν; Αυτό είναι το νόημα της ανάρτησης. Προσπαθεί να εξηγήσει για ποιους λόγους δε δόθηκε συγχώρεση στον Ιούδα.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: