για την αυτοκρατορία της Νίκαιας

…επειδή αμαρτήσαμε χάσαμε την Κωνσταντινούπολη που ήταν «το αρχαίον και πρώτον ημίν ενδιαίτημα, ο παράδεισος»…

…θα γιορτάσουμε όμως κάποια στιγμή τα «νικητήρια ει δε και τα εισιτήρια» (την είσοδό μας δηλαδή) στην Κωνσταντινούπολη..

…αν επιτευχθεί τούτο των θαυμασίων έργων θαυμασιώτερον και των πώποτε εξαισίων εξαισιώτερον…

Αυτά ήταν μερικά από τα λόγια του Θεοδώρου Λάσκαρη, ιδρυτή της αυτοκρατορίας της Νίκαιας, στην ομιλία του, το 1205, για την ανάληψη του θρόνου. Στις προγραμματικές του δηλώσεις δηλαδή, από τις οποίες κανείς από τους μετέπειτα αυτοκράτορες της Νίκαιας δεν απέκλεινε. 

Byzantium1204-el.svg

Χάρτης της αυτοκρατορίας της Νίκαιας
από την Βικιπαίδεια

Ο Θεόδωρος Λάσκαρης είναι ο πρώτος βασιλιάς αμέσως μετά την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τους Σταυροφόρους (1204) και γίνεται αμέσως το σύμβολο συσπείρωσης του λαού. Η Νίκαια δεν είναι η δεύτερη Κωνσταντινούπολη είναι η αφετηρία για την ανάκτηση της Βασιλεύουσας. Γι’ αυτό και μόνο ο Θεόδωρος Λάσκαρης, από όλους τους βασιλιάδες της διασποράς, φέρει τον τιμητικό τίτλο του «αυτοκράτορος των Ρωμαίων».

Και ο πατριάρχης όμως με πράξη συνοδική παρέχει συγχώρεση αμαρτιών σε όσους σκοτωθούν στην προσπάθεια για ανάκτηση της Βασιλεύουσας -μια πράξη καθόλου συνηθισμένη στα βυζαντινά δεδομένα- και από εκεί και πέρα ένα σύνθημα κυριαρχεί στη Νίκαια: «Του χρόνου στην Κωνσταντινούπολη». Γενική πεποίθηση είναι πως αν έχασαν οι Βυζαντινοί την Κωνσταντινούπολη είναι γιατί αμάρτησαν, γιατί έχασαν το ηθικό τους ανάστημα. Και η ανάκτησή της θα συνδυαστεί με τη συγχώρεση, τη μετάνοια και τη σωτηρία του γένους.

7032-004-F9384F47 - Αντίγραφο

Χάρτης της βυζαντινής αυτοκρατορίας μετά την ανάκτηση της Κωνσταντινούπολης
από το http://spirit16.blogspot.gr/2009/03/blog-post_2260.html

Μισό σχεδόν αιώνα αργότερα, όταν τα ρωμαϊκά στρατεύματα υπό τον Αλέξιο Στρατηγόπουλο (1261) πέτυχαν τελικά την ευόδωση του σκοπού, ακούστηκαν φωνές που μιλούσαν όχι για χαρά ή για αναγέννηση, αλλά για μια επιστροφή του γένους σε νέα δεινά, λόγω του φόβου των μικρασιατικών πληθυσμών -που αποδείχτηκε τελικά βάσιμος- πως η Μικρασία θα παραγκωνίζονταν από τον Μιχαήλ Παλαιολόγο στην προσπάθειά του να εμπεδώσει την κυριαρχία του στην Κωνσταντινούπολη και να την επεκτείνει στη λοιπή φραγκοκρατούμενη χώρα. Το σύμβολο του δικέφαλου αετού που υιοθέτησαν οι Παλαιολόγοι, δίνει συνοπτικά την εικόνα της πολιτικής του Μιχαήλ και γενικότερα των Παλαιολόγων: Στροφή και στη Δύση και προσπάθεια για ανάκτηση των χαμένων πατρίδων, έστω και αν δεν διέθετε τα απαιτούμενα μέσα.

Οι πληροφορίες για τη σημερινή ανάρτηση αντλήθηκαν από το βιβλίο της Ελένης Γλύκατζη Αρβελέρ «Γιατί το Βυζάντιο», εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα, και ειδικότερα από το κεφάλαιο για την αυτοκρατορία της Νίκαιας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: